Saçdakı kəpəkdən necə qurtulmaq olar? Səbəbləri və effektiv qulluq üsulları

Kəpək saç və baş dərisi ilə bağlı ən çox rast gəlinən problemlərdən biridir. Baş dərisində ağ və ya sarımtıl qabıqların yaranması, qaşınma və bəzən qızartı ilə müşayiət olunan kəpək həm qadınlarda, həm də kişilərdə müşahidə oluna bilər. Bəzən sadə qulluq dəyişiklikləri ilə kəpəyi nəzarətdə saxlamaq mümkün olur, bəzi hallarda isə problemin arxasında dəri xəstəliyi dayana bilər.

Bu yazı Veten.az saytı üçün hazırlanıb. Məqalədə saçda kəpəyin yaranmasının əsas səbəbləri, kəpəyi azaltmaq üçün evdə və gündəlik qulluq zamanı nələrə diqqət etmək lazım olduğu, hansı şampunların istifadə oluna biləcəyi və nə zaman dermatoloqa müraciət etməyin vacib olduğu izah edilir.

Kəpək niyə yaranır?

Kəpək baş dərisində dəri hüceyrələrinin normadan daha sürətli yenilənməsi və tökülməsi ilə əlaqəli ola bilər. Baş dərisinin yağlılığı, müəyyən mikroorqanizmlərin artması, dəri həssaslığı və müxtəlif dəri xəstəlikləri kəpəyin yaranmasına təsir göstərə bilər.

Kəpək yalnız saçın çirkli olması demək deyil. Əksinə, həddindən artıq sərt və tez-tez yumaq baş dərisini qıcıqlandıra və problemi bəzi insanlarda daha da nəzərəçarpan edə bilər.

Kəpəyin əsas səbəbləri

1. Yağlı baş dərisi

Baş dərisinin həddindən artıq yağlanması kəpəyin yaranmasına və ya artmasına şərait yarada bilər. Yağlı saçlarda ağ və ya sarımtıl qabıqlar daha çox nəzərə çarpa bilər.

2. Quru baş dərisi

Baş dərisinin həddindən artıq quruması da qabıqlanmaya səbəb ola bilər. Soyuq hava, quru hava və uyğun olmayan saç məhsulları baş dərisinin quruluğunu artıra bilər.

Quru baş dərisi ilə kəpək eyni şey deyil, lakin hər ikisi qabıqlanma yarada bilər.

3. Seboreik dermatit

Seboreik dermatit baş dərisində qabıqlanma, yağlılıq, qaşınma və qızartı yarada bilən dəri xəstəliyidir. Bu vəziyyətdə kəpək daha güclü və davamlı ola bilər.

Baş dərisindən əlavə qaşlar, burun kənarları, qulaqlar və digər yağlı dəri nahiyələrində də qabıqlanma müşahidə oluna bilər.

4. Saç məhsullarına həssaslıq

Bəzi şampun, saç kremi, boya və digər kosmetik məhsullar baş dərisində qıcıqlanma yarada bilər. Yeni məhsul istifadə etdikdən sonra qaşınma, qızartı və qabıqlanma başlayıbsa, həmin məhsula qarşı həssaslıq ehtimalı nəzərə alınmalıdır.

5. Stress

Stress bəzi insanlarda dəri problemlərinin, o cümlədən kəpəyin daha nəzərəçarpan olmasına təsir göstərə bilər.

Davamlı stressi azaltmaq üçün kifayət qədər yatmaq, fiziki aktiv olmaq və sağlam gündəlik rejim yaratmaq faydalıdır.

Kəpəkdən necə qurtulmaq olar?

Kəpəyi azaltmaq üçün ən effektiv yanaşmalardan biri baş dərisinə uyğun kəpək əleyhinə şampunlardan istifadə etməkdir.

Bu tip şampunların tərkibində müxtəlif aktiv maddələr ola bilər. Məsələn:

• Ketokonazol;
• Sink pirition;
• Selenium sulfide;
• Salisil turşusu;
• Kömür qatranı.

Məhsuldan istifadə etməzdən əvvəl onun təlimatını oxumaq və istifadə qaydasına əməl etmək vacibdir. Hər şampun hər insan üçün eyni nəticəni verməyə bilər.

Kəpək əleyhinə şampun necə istifadə edilməlidir?

Şampunu yalnız saçın uzunluğuna sürtmək əvəzinə əsas diqqəti baş dərisinə yönəltmək lazımdır. Bəzi kəpək şampunlarının baş dərisində bir neçə dəqiqə saxlanılması tələb olunur.

İstifadə tezliyi məhsulun tərkibindən və təlimatından asılıdır. Buna görə qablaşdırmada göstərilən göstərişlərə əməl etmək daha doğrudur.

Əgər bir məhsul bir neçə həftə ərzində nəticə vermirsə, başqa aktiv tərkibli məhsulun uyğun olub-olmadığını dermatoloqla müzakirə etmək olar.

Saçı tez-tez yumaq kəpəyi artırırmı?

Bu, baş dərisinin vəziyyətindən asılıdır. Yağlı baş dərisi olan insanlarda saçın kifayət qədər yuyulmaması yağlanmanı və qabıqlanmanı artıra bilər.

Digər tərəfdən, çox isti su və sərt şampunlarla həddindən artıq yumaq baş dərisini qıcıqlandıra bilər.

Əsas məqsəd saç tipinə və baş dərisinin vəziyyətinə uyğun yuma rejimi yaratmaqdır.

Kəpəyi azaltmaq üçün gündəlik qulluq

Baş dərisinin sağlamlığını qorumaq üçün:

• Saç tipinə uyğun şampun seçin;
• Saçı çox isti su ilə yumayın;
• Baş dərisini dırnaqlarla sərt şəkildə qaşımayın;
• Saç məhsullarını həddindən artıq istifadə etməyin;
• Daraq və saç fırçalarını təmiz saxlayın;
• Saçları yuduqdan sonra yaxşıca durulayın;
• Baş dərisində qıcıqlanma yaradan məhsullardan uzaq durun.

Kəpəyi qaşımaq olarmı?

Baş dərisini davamlı qaşımaq məsləhət görülmür. Güclü qaşıma dərini zədələyə, qıcıqlanmanı artıra və hətta yara yaranmasına səbəb ola bilər.

Qaşınma çox güclüdürsə və kəpək əleyhinə qulluqla keçmirsə, səbəbin müəyyənləşdirilməsi üçün dermatoloqa müraciət etmək lazımdır.

Evdə hazırlanan vasitələr kəpəyi yox edə bilərmi?

Limon, sirkə, soda və müxtəlif yağların baş dərisinə çəkilməsi kimi xalq üsulları geniş yayılıb. Lakin bunların hər biri hər insan üçün təhlükəsiz və effektiv deyil.

Xüsusilə turş və qıcıqlandırıcı maddələri birbaşa baş dərisinə tətbiq etmək qızartı və yanmaya səbəb ola bilər. Buna görə kəpəyi müalicə etmək üçün sübut olunmuş və baş dərisinə uyğun məhsullara üstünlük vermək daha məqsədəuyğundur.

Kəpək saç tökülməsinə səbəb olurmu?

Kəpəyin özü hər zaman saç tökülməsinin birbaşa səbəbi deyil. Lakin baş dərisində güclü iltihab, qaşınma və davamlı qaşıma saçların zəifləməsinə və tökülmənin artmasına təsir göstərə bilər.

Əgər kəpəklə yanaşı nəzərəçarpacaq saç tökülməsi də varsa, dermatoloq müayinəsi faydalı ola bilər.

Nə zaman dermatoloqa müraciət etmək lazımdır?

Kəpək bir neçə həftəlik düzgün qulluqdan sonra azalmırsa, çox güclüdürsə və ya baş dərisində qızartı, yaralar, şiddətli qaşınma və ağrı yaranırsa, dermatoloqa müraciət etmək məsləhətdir.

Kəpək qaşlara, qulaqlara və üzün digər nahiyələrinə də yayılırsa, bunun sadə kəpəkdən başqa dəri problemi ilə əlaqəli olub-olmadığını mütəxəssis müəyyənləşdirə bilər.

Nəticə

Saçdakı kəpək həm quru, həm də yağlı baş dərisi ilə əlaqəli ola bilər. Seboreik dermatit, baş dərisinin qıcıqlanması, uyğun olmayan saç məhsulları və digər amillər də kəpəyin yaranmasına səbəb ola bilər.

Kəpəyi azaltmaq üçün baş dərisinə uyğun kəpək əleyhinə şampundan istifadə etmək, saçları düzgün yumaq, baş dərisini qaşımamaq və qıcıqlandırıcı məhsullardan uzaq durmaq faydalıdır.

Problem davamlıdırsa və ya güclü qaşınma, qızartı, yara və saç tökülməsi ilə müşayiət olunursa, dermatoloqa müraciət etmək lazımdır.

Qeyd: Bu məqalə ümumi məlumat məqsədi daşıyır və həkim müayinəsini və fərdi müalicəni əvəz etmir.