Ürəkbulanma nədən olur? Əsas səbəblər və nə zaman həkimə müraciət etmək lazımdır?

Ürəkbulanma insanın mədəsində narahatlıq, qusmaq istəyi və xoşagəlməz hiss yaşaması ilə xarakterizə olunan geniş yayılmış simptomlardan biridir. Bu vəziyyət qısa müddət ərzində keçə bildiyi kimi, müxtəlif səbəblərdən uzun müddət də davam edə bilər. Bəzən sadə qidalanma pozuntusu və ya yorğunluq ürəkbulanmasına səbəb olur, bəzi hallarda isə bu əlamət müəyyən sağlamlıq probleminin göstəricisi ola bilər.

Bu yazı Veten.az saytı üçün hazırlanıb. Məqalədə ürəkbulanmasının əsas səbəbləri, səhərlər ürəkbulanmasının mümkün səbəbləri, yeməkdən sonra yaranan narahatlıq və hansı hallarda həkimə müraciət edilməsinin vacib olduğu barədə məlumat verilir.

Ürəkbulanma nədən yaranır?

Ürəkbulanmasının çoxsaylı səbəbləri ola bilər. Ən çox rast gəlinən səbəblər arasında həzm sistemi problemləri, qida zəhərlənməsi, virus və infeksiyalar, stress, narahatlıq, hərəkət xəstəliyi və bəzi dərmanların yan təsirləri yer alır.

Bəzən isə insan heç bir ciddi xəstəliyi olmadığı halda, çox yemək, ağır və yağlı qidalar qəbul etmək və ya uzun müddət ac qalmaq səbəbindən ürəkbulanması yaşaya bilər.

Ən çox rast gəlinən səbəblər

1. Qida zəhərlənməsi

Keyfiyyətsiz və ya düzgün saxlanılmamış qidaların qəbul edilməsi ürəkbulanması, qusma, qarın ağrısı və ishala səbəb ola bilər.

Əgər ürəkbulanması qəfil başlayıbsa və bununla yanaşı qarın ağrısı, ishal və ya qusma da varsa, qida zəhərlənməsi ehtimalı nəzərə alına bilər.

2. Mədə problemləri

Qastrit, reflüks və digər həzm sistemi problemləri ürəkbulanmasına səbəb ola bilər. Xüsusilə yeməkdən sonra mədədə yanma, ağırlıq, köp və turşunun ağıza gəlməsi kimi əlamətlər müşahidə olunursa, həzm sistemi ilə bağlı problem ola bilər.

3. Çox və ya ağır yemək

Həddindən artıq yemək mədənin yüklənməsinə və nəticədə ürəkbulanmasına səbəb ola bilər. Çox yağlı, qızardılmış və ağır qidalar bəzi insanlarda bu simptomu daha da artırır.

4. Uzun müddət ac qalmaq

Bəzi insanlarda uzun müddət qida qəbul etməmək də ürəkbulanması yarada bilər. Xüsusilə səhər yeməyini gecikdirən insanlarda bu hal daha çox müşahidə oluna bilər.

5. Stress və həyəcan

Ürəkbulanması yalnız fiziki səbəblərlə bağlı olmaya bilər. Güclü stress, həyəcan və narahatlıq həzm sisteminə təsir göstərərək ürəkbulanması hissinin yaranmasına səbəb ola bilər.

İmtahan, mühüm görüş, çıxış və ya insanı narahat edən hadisədən əvvəl ürəkbulanması yaranması buna nümunədir.

6. Hərəkət xəstəliyi

Avtomobil, avtobus, gəmi və ya təyyarə ilə səyahət zamanı bəzi insanlarda ürəkbulanması, başgicəllənmə və qusma meydana gələ bilər. Buna hərəkət xəstəliyi deyilir.

7. İnfeksiyalar

Mədə-bağırsaq infeksiyaları da ürəkbulanmasının səbəblərindən biridir. Bu zaman ürəkbulanması ilə yanaşı qusma, ishal, qarın ağrısı və hərarət kimi əlamətlər də ortaya çıxa bilər.

8. Bəzi dərmanlar

Müxtəlif dərmanların yan təsirləri arasında ürəkbulanması da ola bilər. Əgər yeni dərman qəbul etməyə başladıqdan sonra bu problem yaranıbsa, preparatın təlimatını nəzərdən keçirmək və həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşmək faydalıdır.

9. Hamiləlik

Hamiləliyin xüsusilə ilk dövrlərində ürəkbulanması geniş yayılmış əlamətlərdən biri ola bilər. Bu vəziyyət çox vaxt səhərlər daha nəzərə çarpır və bəzən qusma ilə müşayiət olunur.

10. Susuz qalmaq

Orqanizmin kifayət qədər maye almaması bəzi insanlarda halsızlıq, başgicəllənmə və ürəkbulanması ilə nəticələnə bilər. Xüsusilə isti havalarda və qusma və ya ishal zamanı maye itkisinə diqqət etmək vacibdir.

Səhərlər ürəkbulanması nədən olur?

Səhər saatlarında yaranan ürəkbulanmasının müxtəlif səbəbləri ola bilər. Uzun müddət ac qalmaq, mədə problemləri, stress, yuxu rejiminin pozulması və hamiləlik mümkün səbəblər arasında yer alır.

Səhərlər ürəkbulanması tez-tez təkrarlanırsa və bunun səbəbi məlum deyilsə, vəziyyəti həkimlə müzakirə etmək məqsədəuyğundur.

Yeməkdən sonra ürəkbulanması nədən yaranır?

Yeməkdən sonra ürəkbulanması həddindən artıq yemək, ağır və yağlı qidalar, qida dözümsüzlüyü və müxtəlif həzm sistemi problemləri ilə əlaqəli ola bilər.

Əgər ürəkbulanması xüsusilə müəyyən qidaları qəbul etdikdən sonra təkrarlanırsa, hansı qidaların simptomu artırdığını qeyd etmək faydalı ola bilər.

Ürəkbulanması zamanı nə etmək olar?

Yüngül və qısa müddətli ürəkbulanması zamanı bəzi sadə tədbirlər rahatlamağa kömək edə bilər:

• Kiçik qurtumlarla su içmək;
• Çox ağır və yağlı qidalardan uzaq durmaq;
• Təmiz hava almaq;
• Sakit şəkildə istirahət etmək;
• Bir dəfəyə çox yemək əvəzinə az-az qidalanmaq;
• Güclü qoxulardan uzaqlaşmaq;
• Orqanizmin susuz qalmasına imkan verməmək.

Lakin bu üsullar yalnız yüngül və müvəqqəti narahatlıq zamanı tətbiq edilə biləcək ümumi tədbirlərdir. Davamlı və səbəbi bilinməyən ürəkbulanması zamanı tibbi qiymətləndirmə vacibdir.

Ürəkbulanması nə zaman təhlükəli ola bilər?

Ürəkbulanması bəzi hallarda daha ciddi problemin əlaməti ola bilər. Xüsusilə güclü və davamlı qusma, şiddətli qarın ağrısı, yüksək hərarət, huşda dəyişiklik, güclü baş ağrısı, sinə ağrısı, nəfəs darlığı, qanlı qusma və ya ciddi susuzlaşma əlamətləri müşahidə olunarsa, tibbi yardım almaq lazımdır.

Sinə ağrısı, nəfəs darlığı və ya huşun itməsi kimi ciddi əlamətlər ürəkbulanması ilə birlikdə yaranarsa, təcili tibbi qiymətləndirmə tələb oluna bilər.

Nəticə

Ürəkbulanması çox vaxt müvəqqəti və sadə səbəblərdən yaranır. Çox yemək, qida zəhərlənməsi, mədə problemləri, stress, hərəkət xəstəliyi, infeksiyalar və bəzi dərmanlar ən çox rast gəlinən səbəblər arasındadır.

Bununla belə, ürəkbulanması uzun müddət davam edirsə, tez-tez təkrarlanırsa və ya qusma, güclü ağrı, hərarət, susuzlaşma və digər ciddi əlamətlərlə müşayiət olunursa, səbəbi müəyyənləşdirmək üçün həkimə müraciət etmək vacibdir.

Qeyd: Bu məqalə ümumi məlumat xarakteri daşıyır və həkim müayinəsini əvəz etmir.